Nồi gang tráng men là gì? Ưu nhược điểm, các hãng và cách chọn size
Nồi gang tráng men là loại nồi có thân đúc bằng gang, bên ngoài và lòng nồi được phủ một lớp men thủy tinh nung chảy ở nhiệt độ cao. Lớp men này giúp gang không bị gỉ, không cần tôi dầu như gang trần, đồng thời giữ được ưu điểm lớn nhất của gang: tích nhiệt dày, tỏa nhiệt đều và giữ nóng rất lâu. Bài viết dưới đây giúp anh chị hiểu rõ cấu tạo, ưu nhược điểm thực tế, sự khác nhau giữa các hãng phổ biến và cách chọn kích thước phù hợp với bữa ăn của gia đình.
Nồi gang tráng men là gì và được làm như thế nào?
Gang là hợp kim sắt có hàm lượng carbon cao, được đổ khuôn cát để tạo hình nồi. Sau khi làm sạch bề mặt, nhà sản xuất phun hoặc nhúng men (thành phần chính là thủy tinh và khoáng chất) rồi nung để men bám chặt vào kim loại. Thông thường nồi được phủ hai đến ba lớp men. Lớp ngoài thường có màu sắc, còn lòng nồi có hai trường phái chính:
- Men đen nhám: bề mặt hơi sần, giúp áp chảo thịt lên màu đẹp và theo thời gian hình thành lớp dầu mỏng giúp ít bám hơn. Staub theo trường phái này.
- Men sáng màu (kem, trắng): dễ quan sát màu nước sốt và độ cháy cạnh, nhưng lâu ngày có thể ố màu nếu nấu nhiều món đậm như cà ri, nước màu.
Khác với gang trần (gang đen) phải seasoning định kỳ, nồi gang tráng men có thể nấu món chua như sốt cà chua, rượu vang, me mà không lo phản ứng với kim loại.
Ưu điểm và nhược điểm của nồi gang tráng men
Bảng dưới tóm tắt những điểm người dùng nồi gang tráng men cảm nhận rõ nhất:
| Tiêu chí | Ưu điểm | Hạn chế |
|---|---|---|
| Giữ nhiệt | Tích nhiệt tốt, nấu lửa nhỏ vẫn sôi liu riu, tắt bếp vẫn giữ nóng lâu | Làm nóng chậm hơn nồi inox, cần làm nóng từ từ |
| Hương vị | Phù hợp món hầm, om, kho, nướng bánh mì trong lò | Không phải lựa chọn tối ưu để luộc nhanh hay nấu nước |
| Bảo trì | Không cần tôi dầu, không gỉ khi men còn nguyên | Men có thể mẻ nếu va đập mạnh hoặc sốc nhiệt |
| Trọng lượng | Chắc chắn, đặt lên bàn ăn đẹp | Nặng, nồi lớn có thể từ 4 đến hơn 8 kg |
| Loại bếp | Dùng được bếp từ, bếp gas, bếp hồng ngoại, lò nướng | Trên bếp từ cần nhấc nồi, không kéo lê để tránh xước mặt kính |
Nhìn chung, nồi gang tráng men đáng tiền với gia đình thường nấu món cần thời gian như bò kho, sườn om, gà hầm, cháo, hoặc thích nướng bánh mì vỏ giòn trong lò.
Staub, Lodge, Unilloy: các hãng nồi gang tráng men khác nhau thế nào?
Mỗi hãng nồi gang tráng men có định vị riêng; dưới đây là ba cái tên dễ gặp nhất.
Staub (thiết kế Pháp)
Điểm nhận diện của nồi gang Staub là lòng men đen nhám và mặt dưới nắp có các gai nhỏ giúp hơi nước ngưng tụ rồi nhỏ đều xuống thức ăn, giữ món hầm mọng nước. Dòng phổ biến là nồi tròn, nồi oval và các thiết kế đặc biệt như Hexagon hay Bouillabaisse. Ví dụ, nồi tròn Staub màu xanh sage 22cm (2.6L) nặng khoảng 3.95 kg, giá 5.212.500đ; còn nồi gang tròn màu đen Staub là lựa chọn dễ tiếp cận hơn với giá 2.212.500đ. Muốn tìm hiểu sâu, anh chị có thể đọc thêm bài đánh giá nồi gang Staub có tốt không.
Lodge (thiết kế Mỹ)
Lodge nổi tiếng với gang trần, còn dòng nồi gang tráng men của hãng có giá mềm hơn đáng kể. Nồi gang tráng men xanh dương nhạt Lodge có các dung tích 2.8L, 3.4L và 4.2L, giá từ 1.996.800đ, sản xuất tại Trung Quốc theo thiết kế Mỹ.
Unilloy (Nhật Bản)
Unilloy được biết đến với thành nồi mỏng hơn nên nhẹ hơn so với cùng kích cỡ. Nồi gang Unilloy 24cm – 3.2L sản xuất tại Nhật Bản, nặng khoảng 2.68 kg, giá 7.560.000đ, phù hợp người lớn tuổi hoặc ai ngại nhấc nồi nặng.
Cách chọn size nồi gang tráng men cho gia đình
Nồi quá nhỏ thì không đủ món, quá lớn thì nặng và tốn chỗ. Gợi ý sau mang tính tham khảo, tùy thói quen ăn uống:
| Đường kính | Dung tích tham khảo | Số người | Món phù hợp |
|---|---|---|---|
| 18–20 cm | khoảng 1.5–2.2L | 1–2 người | Cháo, súp, kho cá nhỏ |
| 22–24 cm | khoảng 2.6–3.8L | 2–4 người | Bò kho, sườn om, cơm niêu |
| 26–28 cm | khoảng 5–6.7L | 4–6 người | Gà hầm nguyên con, lẩu nhỏ |
| Oval 27–37 cm | khoảng 3.2–8L | Tùy món | Gà, vịt, cá nguyên con, đùi cừu |
Ví dụ, gia đình bốn người hay nấu món hầm cuối tuần có thể chọn nồi gang tròn màu kem Staub 26cm – 5.2L giá 6.112.500đ. Nếu thường đãi tiệc hoặc quay nguyên con gà vịt, nồi gang oval Staub 37cm (8L) giá 9.590.000đ là lựa chọn rộng rãi, nhưng lưu ý nồi nặng tới 8.5 kg và cần lò nướng đủ lớn.
Khi chọn nồi gang tráng men, anh chị nên kiểm tra thêm tay cầm đủ rộng khi đeo găng và đáy nồi vừa vùng nấu bếp từ. Xem thêm mẫu tại danh mục nồi gang tráng men.
Sử dụng và bảo quản để nồi bền nhiều năm
- Luôn làm nóng nồi ở lửa nhỏ đến vừa trong vài phút, tránh bật lửa lớn khi nồi rỗng.
- Không đổ nước lạnh vào nồi đang nóng để tránh sốc nhiệt làm nứt men.
- Dùng muỗng gỗ hoặc silicon, hạn chế dụng cụ kim loại cạo mạnh.
- Để nguội rồi rửa bằng nước ấm, nước rửa chén nhẹ và miếng bọt mềm; ngâm nước ấm nếu thức ăn bám.
- Lau khô hoàn toàn, đặc biệt phần viền gang lộ ra ở miệng nồi, rồi cất nơi khô ráo.
Hướng dẫn chi tiết hơn có trong bài cách vệ sinh nồi chảo gang. Vì vẻ ngoài sang trọng, nồi gang cũng là món được nhiều người chọn làm quà tặng tân gia cao cấp.
Câu hỏi thường gặp về nồi gang tráng men
Nồi gang tráng men có dùng được bếp từ không?
Có. Gang là vật liệu nhiễm từ nên nồi gang tráng men dùng tốt trên bếp từ, bếp gas, bếp điện và cho vào lò nướng. Khi dùng bếp từ, anh chị nên đặt và nhấc nồi nhẹ nhàng, không kéo trượt.
Lớp men bị mẻ có còn dùng được không?
Nếu mẻ ở mặt ngoài, nồi vẫn dùng được, chỉ cần lau khô kỹ chỗ gang lộ ra. Nếu men lòng nồi bong tróc thành mảng, anh chị nên cân nhắc ngừng dùng để tránh mảnh men lẫn vào thức ăn.
Nồi gang tráng men có cần seasoning không?
Không bắt buộc. Lòng men đen nhám như Staub sẽ tự hình thành lớp dầu mỏng sau nhiều lần nấu; anh chị chỉ cần tráng chút dầu ăn sau khi rửa nếu muốn bề mặt ít bám hơn.
Nên mua nồi gang tráng men tròn hay oval?
Nồi tròn đa năng và vừa vùng nấu bếp gia đình; nồi oval hợp món nguyên con nhưng đáy dài có thể nóng không đều trên vùng nấu nhỏ.
Một chiếc nồi gang tráng men tốt có thể đồng hành cùng gian bếp nhiều năm nếu chọn đúng size và dùng đúng cách. Anh chị cần tư vấn thêm về mẫu mã, màu sắc hoặc muốn xem trực tiếp, vui lòng liên hệ Hotline/Zalo 0915 431 433 hoặc ghé showroom Bếp Xanh tại 63 C18, P. Bảy Hiền, TP.HCM.
Cần tư vấn chọn sản phẩm?
Nhắn Zalo hoặc gọi hotline, nhân viên Bếp Xanh tư vấn đúng kích cỡ, chất liệu và gửi ảnh thực tế sản phẩm.
